Wikibooks:Richtlijnen voor moderatoren

Bevoegdheid en wenselijk gedrag van een moderator

bewerken

Versie van 31 maart 2004 - De "verwijderen op verzoek auteur en bureaucraat" editie

bewerken

Een moderator werd vroeger ook wel sysop of systeembeheerder genoemd; ook komt men de naam administrator tegen.

Officieel is iedereen op Wikibooks gelijk. Dat is mooi, dat is nobel, dat is Wikimedia. Maar toch; moderators kunnen zaken die een gewone gebruiker niet kan, zoals het verwijderen van een pagina (zie verderop). Verder heeft een systeemontwikkelaar toegang tot de broncode en kan dus eigenlijk alles. Tenslotte is er ook nog de eigenaar van de server (Jimmy Wales) waarop Wikibooks zich bevindt, die de stekker er letterlijk uit kan trekken.

Als moderator draagt u meer verantwoordelijkheid en heeft u een voorbeeldfunctie tegenover de andere medewerkers. Dit is dan wel niet formeel zo, maar als moderator zal men van u verwachten dat, als moderator, u zich redelijk gedraagt, reageert op vragen van andere gebruikers en zich in het algemeen diplomatiek uitdrukt bij het geven van commentaar, antwoorden en waarschuwingen. Eigenlijk een kwestie van soms de woorden wat te verbloemen. Dit zijn eigenlijk zaken die best elke gebruiker kan doen, maar als moderator is het belangrijk er extra op te letten.

Moderator zijn wil niet zeggen dat u meer bent dan een ander, enkel dat u meer kan. Eigenlijk haalt u zich er enkel maar problemen mee op de hals. Alle bevoegdheid gaat uit van de gemeenschap van Wikibooks in zijn geheel. Als moderator bent u een dienaar van die gemeenschap. De gemeenschap geeft aan bepaalde gebruikers het vertrouwen om moderator te worden of te blijven.

In de praktijk zullen sommige gebruikers, zeker nieuwe, opkijken tegen en leiding verwachten van een moderator. Van dit gegeven kan u gebruik maken bij het begeleiden en adviseren van nieuwe mensen. In eerste instantie is het geen probleem dat men veronderstelt dat u als moderator iets speciaals te zeggen hebt. Als ze wat meer ervaring hebben, komen ze er wel zelf achter. Let er wel op om geen bevelen te geven! Geef enkel gemotiveerde adviezen, suggesties, aanbevelingen ... U kan de leiding nemen tegen bepaalde zaken maar u moet vragen om instemming van de gemeenschap. Als moderator heeft u niet de bevoegdheid om autonoom belangrijke beslissingen te nemen.

Volg zelf strikt de procedures (de weinige zeer losse die er zijn), zelfs als dat extra werk oplevert en het onwaarschijnlijk is dat iemand er kritiek op zal hebben. Reken er maar op dat men het zal zien in "recente wijzigingen". Als een moderator al niet de procedures volgt, kan je niet verwachten dat iemand anders dat zal doen. Blijf geloofwaardig.

Maak geen ruzie. Een discussie is één ding, maar weet u in te houden. Gebruik eventueel de "E-mail deze gebruiker functie". Niet alle vuile was moet buitengehangen worden. Zorg er voor dat er bij uw gebruikersinstellingen een e-mailadres is ingevuld. Moderators moeten bereikbaar zijn. Plaats best ook uw emailadres op uw gebruikerspagina; niet iedereen zal die link naar "E-mail deze gebruiker vinden".

Ondermijn niet de autoriteit van een andere moderator nodeloos. Mensen maken fouten, ook moderators. Bent u het niet eens met iemand, breek die dan niet af in het publiek. Probeer het eerst privé te bespreken met die moderator (of gebruiker) alvorens onaangename woorden te schrijven op de zeer publieke Wikibooks. Als gebruikers zien dat moderators ruzie met elkaar maken en elkaar uitschelden is dat voor iedereen slecht. Dat wil niet zeggen dat u zaken in de doofpot moet steken, zeker niet, de waarheid mag en moet gezegd worden, maar let op hoe u dat aanpakt.

Probeer niet nodeloos de aandacht te vestigen op het feit dat u moderator bent. Teken uw commentaren niet met "Gebruikersnaam" -- Moderator Wikibooks NL". Uw autoriteit moet uitgaan van de manier waarop u functioneert als medewerker van Wikibooks NL, niet van uw functie als moderator. Als men wil weten of iemand moderator is, kan men dat zien op de pagina Geregistreerde gebruikers tonen en Wikibooks:Moderator. Eventueel kan u ook op uw gebruikerspagina dat feit vermelden, maar doe dat dan op een informatieve wijze.

De belangrijkste functie van een moderator is er zijn voor de gebruikers. Een stabiel aanspreekpunt zijn. De boel in zijn geheel in de gaten houden, op de hoogte blijven van aanpassingen aan de software en wat er leeft bij de andere Wikimediaprojecten. Het heeft geen zin moderator te worden of te blijven als u slechts zelden wat tijd kan besteden aan Wikibooks. Tijd besteden is niet hetzelfde als modules schrijven, al is modules schrijven natuurlijk heel goed. Het volgen van de recente wijzigingen en opvangen van vragen, problemen en bestrijden van vandalisme is de kernopdracht van een moderator. Dit alles wil echter niet zeggen dat een moderator verplicht is om op elk verzoek van een gebruiker te reageren.

Het vermelden van uw echte naam op uw gebruikerspagina en een geldig emailadres is niet verplicht maar wordt wel aanbevolen. Het inschrijven op het emailsysteem waarmee naar alle moderators een email kan verzonden worden is wel verplicht.

Vertrouwelijkheid

bewerken

Informatie waar u enkel door uw functie als moderator toegang tot heeft zoals wachtwoorden moet u zorgvuldig behandelen en niet verder verspreiden.

Er zijn gebruikers die een uitzonderlijk eenvoudig wachtwoord kiezen. Dat is geen goed idee. Als moderator is dat een nog slechter idee. Kies, zeker als moderator, een fatsoenlijk wachtwoord. Bijvoorbeeld iets als Jef4525 , dHe8lT, theepot45, ... Zorg gewoon dat u meer verbeelding heeft in plaats van uw gebruikersnaam als wachtwoord te gebruiken of iets eenvoudigs als 123 , abc, azerty, qwerty.

Gebruikt u Wikibooks NL op een publieke computer, vergeet dan niet uit te loggen.

Het gebruiken van uw macht

bewerken

U kan

  • een IP-adres blokkeren
  • een gebruiker blokkeren
  • een pagina beveiligen (niet bewerkbaar maken)
  • een pagina (of afbeelding) verwijderen

Omdat men iets kan doen wil dat nog niet zeggen dat men dat ook moet doen. Het niet-gebruiken van de speciale mogelijkheden is een moeilijke maar zeer belangrijke zaak.

De gemeenschap van Wikibooks NL kan te allen tijde beslissen u uw rechten te ontnemen door middel van een publieke raadpleging.

Een IP-adres blokkeren

bewerken

Dit zijn de regels;

  1. Een IP-adres blokkeer je om een reden. Die reden is Wikibooks beschermen tegen vandalen en saboteurs. In principe kan het niet om een andere reden. Als het toch nodig zou zijn, leg de reden dan direct uit aan de gemeenschap.
  2. Blokkeer niet bij de minste ongepaste aanpassing een IP-adres. Mogelijk is die bezoeker nog aan het ontdekken hoe Wikibooks werkt. Een IP-adres van een mogelijke nieuwe medewerker blokkeren is geen goed "welkom".
  3. Een anonieme gebruiker heeft ook een overlegpagina. Gebruik die.
  4. Als iemand meerdere bewerkingen gedaan heeft die overduidelijk van slechte wil getuigen mag je een ip-adres blokkeren, als je denkt dat die maatregel in het voordeel is van het project.
  5. Als het adres van een vandaal op de grijze lijst van veelvandalen voorkomt, mag dit adres bij een nieuwe vandaalactie onmiddellijk 24 uur worden geblokkeerd, zonder dat op directe herhaling wordt gewacht.
  6. Nieuwe adressen kunnen alleen aan deze grijze lijst worden toegevoegd na overleg in de Wikibooks-NL gemeenschap.
  7. Gebruik uw gezond verstand.
Wat punten om rekening mee te houden: u blokkeert een IP-adres. Iemand kan zeer snel een nieuw, totaal ander IP-adres hebben, als die persoon een beetje verstand van het internet heeft. Ook loop je het risico een proxyserver te blokkeren en dan sluit je zeer veel mensen af. Vergeet het ook niet na een tijdje opnieuw te deblokkeren. Overweeg ook dat door het blokkeren van een IP-adres je iemand zou kunnen wegjagen. Blokkeer daarom niet het adres van iemand die met goede bedoelingen zit te knoeien, maar alleen van personen die duidelijk bewust destructief bezig zijn.

Stel, u blokkeert IP-adres 195.234.13.15 en u geeft als reden op "onnozelaar" Zodra iemand met dat IP-adres dan tracht een pagina te bewerken zal die zien:

Gebruiker is geblokkeerd
Uw gebruikersnaam of IP-adres is door Walter geblokkeerd. De opgegeven reden:
onnozelaar
Elke computer die verbonden is met het Internet krijgt een IP-adres toegewezen van zijn internetprovider. In veel gevallen krijgt een gebruiker regelmatig een ander IP-adres toegewezen. Het het door u gebruikte IP-adres is recent gebruikt door u of iemand anders voor bewerkingen die in overtreding zijn van de regels van Wikibooks.
U kunt voor overleg contact opnemen met de moderators via ?.
Terugkeren naar Hoofdpagina.


Buiten dat "onnozelaar" niet echt een gepaste omschrijving is, vergeet niet dat IP-adressen van gebruiker naar gebruiker gaan. Het is perfect mogelijk dat een andere gebruiker dan degene die u wou blokkeren dat IP-adres krijgt toegewezen.

Geef daarom een duidelijk omschreven reden op ("verwijderde de tekst van die-en-die pagina's en verving het door schuttingtaal").

Weet ook wat u blokkeert. U kunt een IP-adres natrekken op diverse wijzen, bijvoorbeeld via https://www.domainwhitepages.com Geef het IP-adres op en laat het opzoeken. Zo weet u van wie dat IP-adres is en of het nog in gebruik is en of het soms geen proxyserver is.

Elke blokkering krijgt automatisch een vermelding in het blokkeerlogboek, en lopende blokkades staan in de Ipblocklist

Een moderator mag vrij een IP-adres blokkeren voor testdoeleinden voor zover dit niet een andere gebruiker stoort.

Een geregistreerde gebruiker blokkeren

bewerken

Zorg dat u zeer zeker bent van uw zaak als u dat doet. Het is ten zeerste aangewezen eerst overleg te plegen met de andere medewerkers en de "overtreder" alvorens een geregistreerde gebruiker te blokkeren.

Regels
Er zijn 2 soorten geregistreerde gebruikers:
  • Een ordinaire vandaal die de moeite gedaan heeft een account aan te maken
    • In dit geval zijn dezelfde regels als voor het blokkeren van een IP-adres van toepassing
    • Informeer de andere moderators hierover (moderatormail)
  • Een echte geregistreerde gebruiker
    • Het blokkeren van een echte geregistreerde gebruiker kan in principe enkel met duidelijke instemming of verzoek van de gemeenschap. Een autonome beslissing van een moderator om iemand te blokkeren zonder toestemming is buitengewoon uitzonderlijk en dit moet onmiddellijk kenbaar gemaakt worden aan de andere moderators en de gemeenschap met een duidelijke motivatie.
Elke blokkering krijgt automatisch een vermelding in het Blokkeerlogboek
Een moderator mag vrij een gebruiker blokkeren voor testdoeleinden voor zover dit niet een andere gebruiker stoort. Dit kan normaal enkel het account van de moderator zelf zijn.

Een pagina beveiligen

bewerken

Dit is anti-wiki. Door een pagina te beveiligen kan niemand, behalve moderators, die pagina nog aanpassen.

Elke wijziging van de bewerkbaarheid van een pagina is publiek te zien in het Beveiligingslogboek.

Dit kan indien;

  1. Dit kan eventueel zeer tijdelijk gebruikt worden als alternatief voor het blokkeren van een gebruiker, als iemand bijvoorbeeld herhaaldelijk dezelfde pagina vandaliseert, maar verschillende IP-adressen gebruikt, of voor het stoppen van een bewerkingsoorlog. Overleg met de betrokken gebruikers is nodig en het inlichten van de andere moderators wenselijk.
  2. Op verzoek van de gemeenschap of met steun van de gemeenschap.

Een moderator mag vrij pagina's beveiligen in de eigen naamruimte.

Een pagina of media definitief verwijderen

bewerken

Als moderator mag u de pagina's van de lijst "Te verwijderen pagina's" verwijderen volgens de regels van die procedure.

Er bestaat de mogelijkheid een verwijderde pagina volledig te herstellen. Maar beschouw dat als een redmiddel, een backup. Er gebruik van maken zou een uitzondering moeten zijn. Dit is meer om tactische en psychologische redenen dan omdat er een technische reden voor zou zijn.

Het verwijderen van een pagina is de meest voorkomende en publieke actie die een moderator meestal doet. Het geeft de boodschap, "ik, moderator, beschouw deze pagina als onwaardig voor Wikibooks en gooi deze weg". Het is tonen van een macht die gewone gebruikers niet hebben. Het is daarom van fundamenteel belang daar voorzichtig mee om te springen. Door het volgen van de "Procedure te verwijderen pagina's" legt u de verantwoordelijkheid van het al of niet verwijderen van een pagina bij de gemeenschap en niet bij uzelf.

Ook als een moderator twijfelt bij een pagina die op de verwijderlijst staat, is het beter deze nog te laten staan, met daarbij een motivatie, dan om hem te verwijderen.

Een pagina direct verwijderen

bewerken

U mag als moderator direct een pagina verwijderen onder volgende voorwaarden:


  • Pagina's zonder inhoud of pagina's met een inhoud die geen zinvolle informatie bevatten mogen zonder verdere formaliteit verwijderd worden na het controleren van de onderstaande punten.
    • Voorbeeld: Verwijder dit en beschrijf hier de nieuwe pagina. Jezus mina, kunnen jullie dat niet zelf???????? , # Hoi. Dit is Mattheus. Doei.
      • Controleer de voorgeschiedenis. Een artikel kan dan wel als inhoud hebben "kashjksjhfdklsjfklskldskjflsdjkl" maar in de voorgeschiedenis kan een echt, gewist artikel steken.
      • Wees zeker dat het echt volstrekte nonsens is, niet verwijderen bij twijfel. Als er ook maar de geringste twijfel bestaat, is het beter de pagina op de lijst "Te verwijderen pagina's" te zetten.


  • Als de auteur van een artikel of afbeelding aangeeft dat hij het weg wil, om een van de volgende redenen:
    • (tik)fout in de bestandsnaam
    • (tik)fout in de titel van een artikel, ook bij het verplaatsen van artikelen
    • Afbeelding wordt vervangen door andere afbeelding.
In geval van enige twijfel of als het artikel reeds inhoudelijk bewerkt is door iemand anders dient het artikel/afbeelding op de lijst te verwijderen pagina's geplaatst te worden met de normale procedure.


Bij het verwijderen is er een veld waar u dient de reden van verwijdering te vermelden. Vul die in. Maak dit zo duidelijk mogelijk, bijvoorbeeld "leeg; voormalige inhoud: \"deze man houdt van ........... geintje ik ken hem niet hahahahahahahahahahahahahaha\"

  • Een pagina verwijderen om technische redenen. Bijvoorbeeld een pagina verwijderen zodat je dan een pagina kan verplaatsen naar die pagina.
  • Pagina's in de eigen gebruikersnaamruimte van de moderator zelf en pagina's aangemaakt voor testdoeleinden mag men vrij verwijderen
  • Overtreding van auteursrechten

In alle andere gevallen zoals: foute titel, overbodig of wat dan ook, steeds de procedure Wikibooks:Te verwijderen pagina's volgen. Zie ook daar. Plaats steeds op de pagina van het artikel een vermelding dat die pagina op de lijst is gezet om te verwijderen !

Pagina's die door gebruikers reeds op de lijst "Te verwijderen pagina's" zijn geplaatst kan je beter niet meer verwijderen, tenzij ze op de lijst "Direct verwijderen" staan. Dit werkt demotiverend voor de gebruiker die de moeite heeft genomen een pagina te vermelden, en kan de betrokkenheid van de niet-moderators bij het opsporen van dergelijke artikelen en het plaatsen op de lijst "Te verwijderen pagina's" schaden. Het is de kracht van Wikibooks dat we allen waken om de inhoud zo goed mogelijk te maken en te houden.

Bureaucraatschap

bewerken

Bepaalde Moderatoren hebben de speciale status van bureaucraat. Dit betekent dat ze de mogelijkheid (maar daarmee nog niet zonder meer het recht) hebben om andere gebruikers Moderator te maken.

Een Moderator kan via een eenvoudig verzoek aan een moderator die reeds bureaucraatstatus heeft bureaucraatstatus verkrijgen. Het gebruik van de aanvullende rechten is beperkt door de "Richtlijnen voor moderators", de procedure voor aanstelling van nieuwe moderators en de goedkeuring van de Wikibooks-gemeenschap.

Informatie afkomstig van https://nl.wikibooks.org Wikibooks NL.
Wikibooks NL is onderdeel van de wikimediafoundation.